Từ giống lúa đặc sản đến mùa vàng bội thu trên đồng đất Tam Sơn
Tam Sơn - tỉnh Bắc Ninh là địa phương có truyền thống sản xuất nông nghiệp lâu đời. Tuy nhiên, quá trình đô thị hóa diễn ra mạnh mẽ trong những năm gần đây khiến diện tích đất nông nghiệp ngày càng thu hẹp. Nhiều diện tích đất được chuyển đổi phục vụ phát triển hạ tầng, dịch vụ và đô thị, đặt ra yêu cầu phải đổi mới tư duy sản xuất để nâng cao hiệu quả kinh tế trên từng đơn vị diện tích canh tác.
Vì vậy, việc đưa giống nếp nhung vào sản xuất được xem là hướng đi phù hợp nhằm gia tăng giá trị nông sản. Đây là giống lúa có chất lượng cao, phù hợp với điều kiện thổ nhưỡng địa phương và đáp ứng nhu cầu ngày càng lớn của thị trường đối với các sản phẩm nông nghiệp an toàn, chất lượng.

Nếp nhung Tam Sơn tạo giá trị mới từ thương hiệu OCOP 3 sao.
Những ngày này, trên khắp các cánh đồng Tam Sơn, màu vàng óng của lúa chín trải dài tạo nên bức tranh mùa màng trù phú. Tiếng máy gặt hòa cùng tiếng nói cười rộn rã của người dân báo hiệu một vụ mùa thắng lợi.
Theo các hộ sản xuất, nếp nhung cho hạt gạo đều, tỷ lệ gạo nguyên sau xay xát cao, ít gãy vỡ. Khi đồ xôi, hạt nếp dẻo thơm, giữ được độ mềm lâu, được người tiêu dùng đánh giá cao. Đây cũng là lợi thế giúp sản phẩm có sức cạnh tranh trên thị trường, không chỉ dựa vào sản lượng mà còn ở chất lượng vượt trội.
Bình quân năng suất nếp nhung đạt khoảng 1,8 tạ/sào, một số diện tích được chăm sóc tốt còn cho năng suất cao hơn. Nhờ chất lượng ổn định, giá bán cũng cao hơn so với nhiều giống lúa thông thường, góp phần nâng cao thu nhập cho người dân.
Bà Nguyễn Thị Lan, người dân phường Tam Sơn cho biết: “Người dân chúng tôi rất vui khi địa phương đưa giống nếp nhung vào sản xuất. Hạt gạo thơm, dẻo, được người tiêu dùng ưa chuộng. Năm nay vừa được mùa lại được giá nên bà con ai cũng phấn khởi. Quan trọng hơn là mình làm ra sản phẩm sạch, an toàn cho người sử dụng”.

Từ cánh đồng vàng đến thương hiệu OCOP nếp nhung Tam Sơn. Ảnh: Sỹ Tùng
Cùng chung niềm vui đó, ông Trần Văn Thịnh, một hộ dân có nhiều năm gắn bó với nghề trồng lúa nhận xét: “Trước đây, bà con chủ yếu quan tâm đến năng suất, nhưng giờ chất lượng mới là yếu tố quyết định. Nếp nhung cho hiệu quả kinh tế cao hơn nên người dân rất mong mô hình tiếp tục được mở rộng để tạo đầu ra ổn định và nâng cao thu nhập lâu dài”.
Không khí hồ hởi hiện rõ trên khuôn mặt người nông dân khi chứng kiến thành quả lao động sau nhiều tháng chăm sóc. Với họ, niềm vui không chỉ đến từ năng suất hay giá bán mà còn bởi sản phẩm làm ra ngày càng được thị trường đón nhận.
Xây dựng thương hiệu OCOP, nâng tầm nông sản địa phương
Từ hiệu quả bước đầu của mô hình nếp nhung, Tam Sơn đang hướng tới mục tiêu xây dựng sản phẩm nông nghiệp đặc trưng gắn với Chương trình Mỗi xã một sản phẩm (OCOP), góp phần nâng cao giá trị gia tăng cho nông sản địa phương.
Để đạt được mục tiêu này, địa phương tiếp tục hoàn thiện quy trình sản xuất theo hướng an toàn, tăng cường liên kết giữa nông dân, hợp tác xã và doanh nghiệp tiêu thụ. Khi sản phẩm có thương hiệu, có nguồn gốc xuất xứ rõ ràng và được sản xuất theo quy trình thân thiện với môi trường, giá trị kinh tế sẽ tiếp tục được nâng cao.

Nếp nhung Tam Sơn vừa thu hoạch được đóng gói cẩn thận. Ảnh: Sỹ Tùng
Ông Trần Huy Cương, Phó Chủ tịch phường Tam Sơn cho biết: “Mô hình nếp nhung không đơn thuần là thay đổi một giống cây trồng mà là bước chuyển trong tư duy sản xuất nông nghiệp của địa phương. Việc sản phẩm được công nhận OCOP 3 sao là nền tảng quan trọng để xây dựng thương hiệu gạo nếp nhung Tam Sơn. Trong thời gian tới, địa phương sẽ tiếp tục hỗ trợ người dân mở rộng quy mô sản xuất, nâng cao chất lượng sản phẩm, tăng cường quảng bá và kết nối tiêu thụ nhằm đưa sản phẩm vươn xa hơn trên thị trường. Chúng tôi kỳ vọng nếp nhung sẽ trở thành sản phẩm nông nghiệp đặc trưng, góp phần nâng cao thu nhập cho người dân và thúc đẩy phát triển nông nghiệp đô thị theo hướng bền vững”.

Ông Trần Huy Cương, Phó Chủ tịch phường Tam Sơn cho biết, mô hình sản xuất nếp nhung là bước chuyển trong trong tư duy sản xuất nông nghiệp của địa phương. Ảnh: Sỹ Tùng
Thời gian tới, phường Tam Sơn tiếp tục chuẩn hóa quy trình sản xuất, chú trọng hướng dẫn người dân đổi mới bao bì, nhãn mác, quảng bá thương hiệu “Gạo nếp nhung Tam Sơn” trên nền tảng số và thương mại điện tử, giúp mở rộng thị trường tiêu thụ giúp người dân nâng cao thu nhập, khẳng định giá trị nông sản địa phương”.
Từ những cánh đồng vàng óng mỗi mùa thu hoạch đến những bao gạo mang thương hiệu OCOP, nếp nhung Tam Sơn đang cho thấy sức sống của một hướng đi mới trong phát triển nông nghiệp đô thị.
Khi diện tích đất nông nghiệp ngày càng thu hẹp, việc lựa chọn những giống cây trồng có giá trị kinh tế cao, phù hợp với nhu cầu thị trường là yêu cầu tất yếu. Thành công bước đầu của nếp nhung không chỉ giúp người dân nâng cao thu nhập mà còn tạo động lực để địa phương tiếp tục phát triển các mô hình nông nghiệp chất lượng cao.
Những hạt nếp nhung thơm dẻo hôm nay không đơn thuần là thành quả của một mùa vụ mà còn là kết tinh của sự đổi mới trong tư duy sản xuất, là khát vọng giữ gìn nghề nông giữa vùng đất đang chuyển mình mạnh mẽ. Từ một giống lúa mới trên đồng đất quê hương, nếp nhung Tam Sơn đang từng bước trở thành sản phẩm đặc trưng của địa phương, mang theo kỳ vọng về một nền nông nghiệp hiện đại, giá trị cao và thân thiện với môi trường trong tương lai.
