Nhập khẩu cá ngừ Chile đạt mức cao nhất 5 năm

Theo dữ liệu của Trung tâm Thương mại Thế giới (ITC), tổng giá trị nhập khẩu cá ngừ của Chile đã tăng từ khoảng 104 triệu USD năm 2021 lên hơn 156 triệu USD năm 2025, tương đương mức tăng gần 50% sau 5 năm. Riêng năm 2025, nhập khẩu cá ngừ của quốc gia Nam Mỹ này tăng khoảng 8% so với năm 2024, sau khi đã phục hồi mạnh trong năm trước đó. Đây là tín hiệu cho thấy thị trường Chile, dù không phải quá lớn về quy mô, nhưng đang duy trì xu hướng nhập khẩu tích cực và ổn định hơn đối với nhóm hàng cá ngừ.

Diễn biến trong 5 năm qua cũng cho thấy, nhu cầu nhập khẩu của Chile không tăng theo đường thẳng mà có sự điều chỉnh theo chu kỳ. Sau khi tăng mạnh trong năm 2022, kim ngạch nhập khẩu chững lại vào năm 2023, trước khi bật tăng trở lại trong giai đoạn 2024–2025. Điều này phản ánh nền cầu của thị trường Chile tương đối bền vững, đồng thời cho thấy nước này ngày càng mở rộng cửa cho các nhà cung cấp ngoài khu vực.

Đáng chú ý, bức tranh nhập khẩu năm 2025 của Chile ghi nhận sự dịch chuyển rõ rệt trong cơ cấu nguồn cung. Thái Lan tiếp tục là nhà cung cấp lớn nhất với kim ngạch đạt khoảng 63 triệu USD, bỏ xa các nguồn cung còn lại. Xếp sau là Colombia với gần 25 triệu USD, Ecuador với 23,8 triệu USD, Trung Quốc với 23,6 triệu USD và Việt Nam với khoảng 15 triệu USD. Như vậy, Việt Nam hiện đang là nhà cung cấp cá ngừ lớn thứ 5 cho Chile xét theo giá trị nhập khẩu.

Tuy nhiên, xu hướng nhập khẩu từ các nguồn cung không diễn ra đồng đều. Xuất khẩu của Thái Lan, Colombia và Trung Quốc sang Chile đều tăng trong năm 2025, trong khi Ecuador giảm mạnh và Việt Nam cũng ghi nhận mức sụt giảm. Diễn biến này cho thấy thị trường Chile đang trong quá trình tái cơ cấu nguồn cung theo hướng linh hoạt hơn, không còn phụ thuộc quá nhiều vào một vài đối tác truyền thống, đồng thời đặt ra yêu cầu cao hơn đối với năng lực cạnh tranh của các nhà xuất khẩu.

Ở góc độ dài hạn, việc Chile duy trì đà tăng nhập khẩu trong bối cảnh thương mại toàn cầu còn nhiều biến động cho thấy thị trường này vẫn có dư địa phát triển. Nhu cầu tiêu thụ cá ngừ tại Chile được hỗ trợ bởi xu hướng tiêu dùng thực phẩm tiện lợi, giàu dinh dưỡng và dễ chế biến, đặc biệt trong các đô thị lớn. Đây là nền tảng quan trọng để các quốc gia xuất khẩu, trong đó có Việt Nam, tiếp tục mở rộng thị phần nếu đáp ứng tốt yêu cầu về chất lượng, giá cả và khả năng cung ứng ổn định.

Dư địa thị trường còn lớn cho cá ngừ Việt Nam

Đối với Việt Nam, bức tranh xuất khẩu cá ngừ sang Chile trong năm 2025 có phần trái chiều. Theo số liệu thống kê, kim ngạch xuất khẩu cá ngừ của Việt Nam sang thị trường này đạt khoảng 13 triệu USD trong năm 2025, giảm so với mức 18 triệu USD của năm 2024. Tuy nhiên, đà giảm này không kéo dài sang năm 2026.

Chỉ trong hai tháng đầu năm 2026, xuất khẩu cá ngừ của Việt Nam sang Chile đã đạt hơn 3 triệu USD, tăng tới 125% so với cùng kỳ năm trước. Đây là tín hiệu phục hồi tích cực, cho thấy thị trường Chile vẫn còn nhiều dư địa để doanh nghiệp Việt Nam khai thác, đặc biệt khi nhu cầu nhập khẩu của nước này tiếp tục duy trì xu hướng tăng.

Xét về xu hướng thị trường, Chile đang cho thấy hai đặc điểm khá rõ. Thứ nhất là quy mô nhập khẩu tiếp tục tăng, bất chấp những biến động của thương mại toàn cầu. Thứ hai là xu hướng ưu tiên nguồn cung linh hoạt hơn. Điều này đồng nghĩa với việc ngoài yếu tố giá cả, các nhà nhập khẩu Chile ngày càng quan tâm đến khả năng giao hàng ổn định, cơ cấu sản phẩm phù hợp và tốc độ đáp ứng đơn hàng.

Thực tế cho thấy, sự gia tăng nhập khẩu từ Colombia trong khi nhập khẩu từ Ecuador giảm sâu là minh chứng cho việc yếu tố địa lý, chi phí logistics và chiến lược thị trường đang ảnh hưởng ngày càng rõ rệt đến quyết định mua hàng của Chile. Đây cũng là bài học quan trọng đối với các doanh nghiệp Việt Nam khi cạnh tranh tại thị trường Nam Mỹ, nơi chi phí vận chuyển thường cao và thời gian giao hàng dài hơn so với các đối thủ ở gần khu vực.

Về cơ cấu sản phẩm, Chile là thị trường có nhu cầu khá tốt đối với thịt/loin cá ngừ đông lạnh và các sản phẩm cá ngừ chế biến, đóng hộp, đây cũng là những nhóm hàng mà doanh nghiệp Việt Nam đã có kinh nghiệm sản xuất và xuất khẩu. Theo ghi nhận của FAO GLOBEFISH, thương mại cá ngừ toàn cầu những năm gần đây tiếp tục được hỗ trợ bởi nhu cầu gia tăng đối với nhóm sản phẩm tiện lợi, chế biến sẵn (ready-to-eat), thay vì chỉ tập trung vào cá nguyên liệu thô. Xu hướng này được đánh giá là có lợi cho các doanh nghiệp có năng lực chế biến sâu và khả năng phát triển sản phẩm giá trị gia tăng.

Một lợi thế quan trọng khác của Việt Nam là nền tảng thương mại thuận lợi từ các hiệp định tự do thương mại. Quan hệ thương mại giữa Việt Nam và Chile hiện được hỗ trợ bởi cả Hiệp định Thương mại tự do Việt Nam – Chile (VCFTA) và Hiệp định Đối tác Toàn diện và Tiến bộ xuyên Thái Bình Dương (Hiệp định CPTPP). Trong khuôn khổ CPTPP, nhiều dòng thuế đối với sản phẩm thủy sản được đưa về mức 0% theo lộ trình hoặc áp dụng ngay cho các nước thành viên, trong đó có Việt Nam. Điều này tạo điều kiện thuận lợi hơn cho hàng xuất khẩu Việt Nam khi tiếp cận thị trường Chile so với các đối thủ ngoài khối.

Tuy nhiên, cơ hội luôn đi kèm với thách thức. Cạnh tranh về giá vẫn là yếu tố then chốt, khi Thái Lan tiếp tục giữ vị trí áp đảo tại thị trường này, trong khi Trung Quốc và Colombia đang gia tăng hiện diện nhanh chóng. Bên cạnh đó, chi phí logistics vẫn là một bất lợi cố hữu của Việt Nam khi xuất khẩu sang Nam Mỹ, đặc biệt trong bối cảnh giá cước vận tải quốc tế còn biến động.

Ngoài ra, thị trường cá ngừ thế giới đầu năm 2026 vẫn chịu tác động từ nguồn cung nguyên liệu chưa thực sự dồi dào và chi phí đầu vào ở mức cao. Điều này khiến các thị trường nhạy cảm về giá như Chile trở nên thận trọng hơn trong quyết định nhập khẩu, đồng thời đặt ra yêu cầu cao hơn đối với năng lực tối ưu chi phí và nâng cao giá trị sản phẩm của doanh nghiệp xuất khẩu.

Nhìn tổng thể, Chile được đánh giá là thị trường “vừa tầm” nhưng đáng đầu tư đối với cá ngừ Việt Nam trong năm 2026. Quy mô nhập khẩu đang tăng, cơ cấu nguồn cung đang dịch chuyển và xu hướng xuất khẩu từ Việt Nam đang phục hồi tích cực ngay từ đầu năm. Nếu tận dụng tốt lợi thế từ các hiệp định thương mại tự do, đồng thời nâng cao năng lực cạnh tranh về chất lượng, giá cả và logistics, doanh nghiệp Việt Nam hoàn toàn có cơ hội củng cố vị thế và mở rộng thị phần tại thị trường Nam Mỹ giàu tiềm năng này.